بررسی برهمکنش نیکل و آهن بر جذب آنها توسط گیاه ذرت (Zea mays L.) در یک خاک آهکی

نوع مقاله: مقاله پژوهشی

نویسندگان

1 عضو هیات علمی گروه علوم و مهندسی خاک دانشگاه تبریز

2 دانش آموخته کارشناسی ارشد

چکیده

نظر به اهمیت آهن و نیکل این پژوهش برای بررسی برهمکنش نیکل و آهن بر غلظت و مقدار جذب نیکل و آهن توسط گیاه ذرت انجام گرفت. برای این منظور آزمایش گلخانه‌ای به صورت فاکتوریل و در قالب طرح بلوک‌های کامل تصادفی در سه تکرار، در یک خاک آهکی و با تیمارهای نیکل در چهار سطح (0، 10، 50، 100 میلی‌گرم از منبع سولفات نیکل) و آهن در پنج سطح (0، 10 و 20 میلی‌گرم به تفکیک از دو منبع سکوسترین آهن و سولفات آهن) با کاشت ذرت (رقم سینگل کراس 704) انجام گرفت. بعد از 90 روز، گیاهان برداشت و غلظت نیکل و آهن بخش هوایی و ریشه اندازه‌گیری شد. نتایج نشان داد که با افزایش سطوح نیکل مصرفی، غلظت نیکل بخش هوایی به ترتیب 8/18، 1/41 و 1/97 درصد و غلظت نیکل ریشه به‌ترتیب 3/1، 6/4 و 2/9 برابر نسبت به شاهد افزایش یافت. اما با افزایش سطوح نیکل در خاک، غلظت آهن در بخش هوایی در سطوح 10، 50 و 100 میلی‌گرم نیکل بر کیلوگرم خاک به ترتیب 27/8، 1/16، 7/32 درصد نسبت به شاهد و غلظت آهن ریشه در سطوح 50 و 100 میلی‌گرم نیکل بر کیلوگرم خاک به‌ترتیب 7/8 و 3/9 درصد نسبت به شاهد کاهش معنادار یافت. همچنین با افزایش سطح آهن مصرفی، فاکتور انتقال نیکل در سطوح 10 و 20 میلی‌گرم آهن بر کیلوگرم خاک از منبع سولفات آهن به‌ترتیب 8/44 و 9/48 درصد و در سطح 10 میلی‌گرم آهن بر کیلوگرم خاک از منبع سکوسترین آهن 1/55 درصد نسبت به شاهد افزایش معنادار یافت. در نهایت چنین نتیجه گیری شد که برهمکنش آهن و نیکل تحت تأثیر منبع آهن قرار گرفت. اثر متقابل نیکل و آهن نیز بر مقدار جذب نیکل و آهن توسط بخش هوایی و ریشه و فاکتور انتقال آهن معنادار بود.

کلیدواژه‌ها


عنوان مقاله [English]

Study on the Interaction Effects of Ni and Fe Co-Application on their Uptake by Corn Plant (Zea mays L.) in a Calcareous Soil

نویسنده [English]

  • Adel Reyhanitabar 1
چکیده [English]

Considering the importance of iron (Fe) Ni and that Fe deficiency is one of the main nutritional problems of the Iranian people's this study was carried out to investigate the interaction effect of Ni×Fe on concentration and uptake of Ni and Fe by corn plant (Zea Mays L). A greenhouse experiment was conducted within the framework of factorial randomized complete block design (RCBD) in a calcareous soil with Ni treatments at four levels (0, 10, 50 and 100 mg Ni kg-1 soil) from Nickel sulfate (NiSO4) (Merck Co.) and Fe from FeSO4 and FeEDDHA in five levels of (0, 10 and 20 mg Fe Kg-1 soil), according to two source on corn plant (single cross 704). After 90 days, plants harvested and Ni and Fe concentration of shoot and root were measured. According to the results, with increasing applied Ni levels, shoot Ni concentration significantly increased at levels 10, 50 and 100 mg Ni Kg-1 soil, respectively, 18.78%, 41.106%, 97.116% compared to the control. With increasing applied Ni levels, root Ni Concentration increased respectively, 1.27, 4.63, 9.18 compared to the control. With increasing levels of applied Ni in the soil, Fe concentration of root significantly (p<0.05) decreased at levels 10, 50 and 100 mg Ni Kg-1 soil, respectively, 8.27%, 16.1% and 32.7%. With increasing levels of applied Ni in the soil, Fe concentration of root significantly (p<0.05) decreased at levels 50 and 100 mg Ni Kg-1 soil, respectively, 8.7% and 9.3%. With the increase in Fe levels, translocation factor of nickel significantly increased 44.8 and 48.9 percent at 10 and 20 mg kg-1 soil when FeSO4 was Fe source and at 10 mg Fe kg-1 from Fe-EDDHA 55.1 percent respectively. According to the results, interaction of Ni and Fe was affected by Fe fertilizer source.

کلیدواژه‌ها [English]

  • Calcareous soil
  • Corn
  • Interaction
  • Iron
  • Nickel
Allison L., and Moodie C. 1965. Carbonates. In: Black CA. (Ed.), Methods of Soil Analysis. Part 3. Chemical Methods SSSA Book Series No. 5. Soil Science Society of America and American Society of Agronomy, Madison, Wisconsin, pp. 1379-1396.

Bollard EG. 1983. Involvement of unusual elements in plant growth and nutrition. Inorganic plant nutrition Encyclopedia Plant Physiology, New Series Vol. 15M, A. Lauchli and RL Bieleski. (Ed.), pp. 695-744.

Cassel D.K., and Nielsen D.R. 1986. Particle-size analysis, In: Klute J. (Ed.), Methods of Soil Analysis, Part 1. Physical and Mineralogical Methods, Soil Science Society of America, Madison, Wisconsin, USA.  pp. 901-926.

Das M., and Maiti S.K. 2007. Metal accumulation in five native plant growing on abandoned CU-tailings ponds. Applied Ecolology and Environmental Research, 5(1): 27-35.

Fageria N.K. 2009. The Use of Nutrients in Crop Plants. CRC by Press Taylor & Francis Group, LLC, pp. 241-260.

Gee G.W., and Bauder J.W. 1986. Particle-size analysis, In: Klute. (Ed.), Methods of Soil Analysis- Part 4. Physical Methods, Soil Science Society of America, Madison, Visconsin, USA. Pp.255-293

Gerendas J., and Sattel Macher B. 1997. Significance of Ni supply for growth, urease activity and the concentration of urea, amino acids, and mineral nutrients of urea-grown plants. Plant and Soil, 190: 153-162.

Khalid B.Y., and Tinsley J. 1980. Some effects of nickel toxicity on rye grass. Plant and Soil, 55: 139-144.

Kopitke P.M., Asher C.J., and Menzies N.W. 2007. Toxic effects of Ni+2 on growth of cowpea (Vigna unguiculata), Plant and Soil, 222: 283-289.

Lindsay W.L., and Norvell W.A. 1978. Development of a DTPA soil test for zinc, iron, manganese and copper. Soil Science Society America, 42: 421-428.

Malakooti M.J., Balali M.R., Golchin A., Majidi A., Doroodi M.S., Ziaeian A.A., lotfollahi M.A., Shahabian M., Basirat M., Manoochehri S., Davodi M.H., Khademi Z., and shahbazi K. 2000. Optimal Fertilizer Recommendation for Horticulture Crops. Technical Publication, Soil and Water Research Institute, Agriculture Education Publishing. Karaj, Iran, 200p. (In Persian)

Mclean E.O. 1982. Soil pH and lime requirement, In: Page A.L. (Ed.), Methods of Soil Analysis, Part2. Chemical and Microbiological Properties, 2nd edition Agron, Monogr. 9. ASA and Soil Science Society of America and American Society of Agronomy, Madison, USA, pp: 199-224.

Mishra D., and Kar M. 1971. Nickel in pant growth and metabolism. The Botanical Review, 141: 395-452.

Mizuno N. 1968. Interaction between iron, nickel, and copper in various plants species. Nature, 912: 1271-1272.

Nelson D.W., and Sommers L.E. 1982. Total carbon, and organic matter, In: A. L. (Eds.), Methods of soil Analysis, 2nd edition. Agronomy Monogr, 9. American Society of Agronomy and Soil Science Society of America, Madison, USA, pp. 539-580

Rabie M.H., Abdellatif E.A., Asy K.G., Eleiwa M.E. 1992. The effect of nickel on Plants: III. The effect of application of nickel on yield and elemental content of some crops. Jameel King Abdulaziz University Press, 4: 15-21.

Samar S.M., Samavat S., Tadayon M.S., Rezaee H., Tehrani M.M., Ardakani M.S., Besharati H., and Fallah A.R. 2010. Iron in Plant and Soil. (Ed), Academic Press, Kraj, Iran, 191p.

Singh S.A.M., Kayastha R.K., Asthana R.K., and Singh S.P. 2004. Response of garden pea to nickel toxicity. Plant Nutrition, 27: 1543-1560.

Sposito G. 1989. The Chemistry of Soils. Eds. Oxford University Press: New York, Oxford. 276 p.

Waling I., Vark W.V., Houba V.J.G., and Vanderlee J.J. 1989. Soil and Plant Analysis, a series of syllabi- Part 7, Plant Anal Proce. Wagen Agriculture University, the Netherlands. 47p.

Wiersma J.V. 2007. Iron acquisition of three soybean varieties grown at five seeding densities and five rates of Fe–EDDHA. Journal of Agronomy, 99: 1018-1028.

Yang X. 1996. Nickel effects on influx and transport of mineral nutrients in four plant species. Plant Nutrition, 19: 265-279.